Kimdir?
Michael Haneke, 1942'de Münih'te doğdu. Babası Avusturyalı bir tiyatro yönetmeni, annesi Alman bir oyuncuydu. Viyana'da felsefe, psikoloji ve drama okudu; uzun yıllar televizyon ve tiyatro için çalıştı. Sinemaya 1980'lerin sonunda geçti.
İlk uzun filmi The Seventh Continent (1989), bir ailenin sessizce çöküşünü anlatır. Bu filmden itibaren teması hiç değişmedi: gündelik hayatın içine yerleşmiş şiddet.
Sinema dili
Haneke kamerayı sabitler, müziği neredeyse hiç kullanmaz, seyirciye ne düşünmesi gerektiğini söylemez. Şiddeti göstermek yerine boşluğunu bırakır; bu yüzden filmleri izlerken rahatsızlık süreklidir.
Funny Games (1997) bunun en açık örneği: iki genç, bir aileyi rehin alır ve doğrudan kameraya bakarak seyirciden şiddet izlemesini ister. Haneke 2007'de aynı filmi İngilizce olarak yeniden çekti.
Medya ve suçluluk
Televizyon, haber ve görüntü kaydı Haneke'nin sürekli döndüğü meseleler. Caché'de (2005) bir aileye gelen kasetler, geçmişte kalan bir suçun izini sürer; Benny's Video (1992) ise şiddeti ekrandan öğrenen bir çocuğu anlatır.
Filmografi: öne çıkan filmler
| Yıl | Film | Not |
|---|---|---|
| 1997 | Funny Games | Şiddetin seyirciyle ilişkisi |
| 2001 | The Piano Teacher | Cannes Büyük Ödülü |
| 2005 | Caché | Cannes'da en iyi yönetmen |
| 2009 | The White Ribbon | Altın Palmiye |
| 2012 | Amour | Altın Palmiye ve Oscar |
Nereden başlanır?
Caché (2005) — Haneke'ye en dengeli giriş. Gerilim var, şiddet ekranda değil; filmin sonu uzun süre akılda kalıyor.
Amour (2012) — Şiddet yok, ama en sert filmi. Yaşlılık ve bakım üzerine; iki başrol oyunculuğu nedeniyle de ders gibi.
Funny Games (1997) — Biçimiyle seyirciyi hedef alan film. Haneke'nin yöntemini anlamak için en doğrudan örnek, ama en zor izlenen.
Finlandiya sinemasındaki yeri
1980'lerde Finlandiya sineması az film üretiyordu. Kaurismäki, kardeşiyle birlikte kendi yapım şirketini kurup filmlerini bağımsız üretti; bu model ülke sinemasının dışa açılmasını sağladı.
Oyunculuk
Aynı oyuncularla çalışmayı sever: Kati Outinen neredeyse her filminde görünür; Matti Pellonpää 1995'teki ölümüne kadar onun sinemasının yüzüydü. Oyunculuk yönetimi bilinçli olarak düz: ifade azaltılır, jest küçültülür.
Oyunculuk
Haneke'nin filmleri oyuncuyu öne çıkarır: Isabelle Huppert (The Piano Teacher), Juliette Binoche ve Daniel Auteuil (Caché), Jean-Louis Trintignant ve Emmanuelle Riva (Amour). Amour'daki iki başrol, yönetmenin en sade ve en güçlü oyunculuk yönetimi sayılır.
Televizyon ve tiyatro geçmişi
Sinemaya geçmeden önce uzun yıllar televizyon ve tiyatro için çalıştı. Bu deneyim, kamerasının sabitliğinde ve sahne kurulumundaki disiplinde görülüyor.
Ödüller
The Piano Teacher (2001) Cannes'da büyük ödülü aldı; Caché (2005) en iyi yönetmen ödülünü getirdi. The White Ribbon (2009) Altın Palmiye'yi, Amour (2012) ikinci Altın Palmiye'yi ve yabancı dilde en iyi film Oscar'ını kazandı.
Sitede Haneke yazıları
Sık Sorulan Sorular
Michael Haneke hangi ülkenin yönetmeni?
Avusturya. 1942'de Almanya'nın Münih şehrinde doğdu, Viyana'da eğitim gördü; filmleri Avusturya-Fransa ortak yapımı olarak çıktı.
Haneke hangi ödülleri kazandı?
The Piano Teacher ile Cannes'da büyük ödül, Caché ile en iyi yönetmen, The White Ribbon ve Amour ile iki Altın Palmiye. Amour ayrıca yabancı dilde en iyi film Oscar'ını aldı.
Haneke'ye hangi filmle başlamalı?
Caché (2005) en dengeli giriş. Daha yumuşak bir başlangıç için Amour (2012), en sert deneyim için Funny Games (1997).
Hiç yorum yok: